اصفهان در یک نگاه

اصفهان مرکز استان اصفهان است که در بخش مرکزی ایران قرار دارد. استان اصفهان از شمال با استان های سمنان و قم، از شرق با استان های خراسان جنوبی و یزد، از غرب با استان های اراک، لرستان و چهارمحال و بختیاری و از جنوب با استان های فارس و کهکیلویه و بویر احمد همسایه است. شهر اصفهان پایتخت چند سلسله از پادشاهان ایران بوده است که با شکوه ترین مقطع آن در دوران صفویان می باشد .

اصفهان پس از تهران و مشهد، سومین کلانشهر بزرگ کشور از حیث وسعت و جمعیت می باشد. جمعیت شهر اصفهان در سال 2016 حدود یک میلیون و نهصدوشصت و یک هزار نفر بوده است.

اصفهان از شهرهای تاریخی ایران محسوب می شود. حداقل 54 اثر تاریخی در این شهر به ثبت رسیده است که برخی از این آثار ثبت یونسکو نیز شده اند. ارتفاع این شهر از سطح دریا 1545 متر، آب و هوای آن معتدل و دارای فصول منظم است . حداقل دمای اصفهان 7- درجه و حداکثر دمای این شهر 41 درجه سانتیگراد ثبت شده است. همچنین حداقل رطوبت دمای شهر اصفهان 18.4 و حداکثر رطوبت هوا 53.5 درصد می باشد.

از فرآورده های شهر اصفهان می توان به گز، عسل، پنیر، تنباکو، غلات، برنج و صیفی جات و از هنرها و صنایع دستی آن به نقره کاری ، برنج کاری، قلم کاری ، مینیاتورسازی و خاتم کاری اشاره کرد .

نقش جهان اصفهان در شب

ریشه نام اصفهان

اصفهان در قدیم با نام "اسپهان" مشهور بوده است. برخی از مورخین معتقدند که کلمه اصفهان یا اسپهان از سپاه‌ مشتق شده و معنی آن شهر سپاهیان است. دکتر لارنس لاکهارت‌ در وجه تسمیه اصفهان می نویسد باحتمال قوی کلمه اصفهان از ریشه سپاه گرفته شده‌ و در اصل بایستی اسپاهان باشد .

اما برخی دیگر از مورخان این نظریه و ریشه یابی لغوی درباره نام اصفهان را به کل مردود دانسته و معتقدند که هیچ مدرک تاریخی مبنی بر وجود مرکز سپاهیان در این شهر وجود ندارد و در بناهای تاریخی نیز سازه ای که نشان دهد سربازخانه یا محل نگهداری قشون باشد در آثار تاریخی این شهر دیده نمی شود!

این دسته از مورخان معتقدند که واژه اصفهان ریشه پهلوی‌ دارد و مرکب از دو کلمه (استه بانان) است‌ که بعدا به دلیل تغییر گویش و سختی تلفظ استهبانان، نام این شهر به اصفهان تغییر یافته است. استه در فارسی و پهلوی قدیم به معنی انگور است و با ضمیمه نمودن‌ بانان بدان انگوربانان‌ یا نگهبانان انگور معنی می شود. افرادی که به این ریشه یابی معتقدند به عنوان شاهد مثال وجود تاکستان های متعدد انگور در این استان را دلیل آشکار این وجه تسمیه عنوان می کنند.

اما یک وجه تسمیه کمتر شنیده شده و جالب توجه از حیث ریشه یابی لغوی، که بیشتر به خرافه و خصوصیات خود بزرگ بینی تاریخی مردم اصفهان دلالت دارد در کتاب روضات الجنات نقل شده است!

در این کتاب آمده است که در آنجا(اصفهان) در ابتدا دریای بسیار بزرگی بود. چنانکه زمین شناسان امروزی که می گویند سراسر فلات ایران را دریای بزرگ و کم عمقی بنام "تیتیس" پوشانده بود که دریای خزر از بقایای آن است. سپس حضرت سلیمان به جنیان دستور داد که در زیر دریا نقب بزنند و آب آنرا متفرق ساخته و بخشکانند و سپس در "سفح" (کوهای جنوبی آنجا) نهر زنده رود جاری گشت و سرزمین های اطراف آن سرسبز و خرم شد تا وقتی که سلیمان در موکب خود به آن سرزمین رسید و چون آنجا را سبز و خرم و با لطافت هوای توام دید، به آصف بن برخیا وزیر خود گفت: "آصف هان" یعنی آصف این همان زمینی است که برای عمارت می خواستم و به این سبب اصفهان به این اسم نامیده شد!

اما بسیاری از پژوهشگران بر این باورند که دقیق ترین وجه تسمیه مربوط به نام اصفهان همان "شهر سپاهیان" می باشد. دلیل آن نیز اختصاص این ناحیه در پیش از اسلام ـ به ویژه در دوران ساسانیان ـ به گرد آمدن سپاهیان مناطق جنوبی ایران، مانند: کرمان، فارس، خوزستان و سیستان بوده و سپس در بعد از اسلام تحت تأثیر زبان عربی به اصفهان تغییر نام داده است .

تاریخچه اصفهان

اصفهان در طول تاریخ با نام های متعددی همچون : آپادانا، اِسبهان، اِسپهان، اسپینر، اسفاهان، اصفهان، اصفهانک، انزان، بسفاهان، پارتاک، پرتیکان، جی، سپاهان، شهرستان، گابا، گابیان، گابیه، گبی، گی و یهودیه نیز خوانده شده است .

از حیث تاریخی از زمان ساسانیان به بعد منطقه اصفهان اهمیت بسیاری یافت و جنبه دفاعی و نظامی آن، که مرکز گردآوری سپاه بوده، بر ارزش جغرافیایی اش، افزود. لذا شروع دوران شکوه و رشد شهر اصفهان را می توان از زمان سلسله ساسانیان دانست. در این دوره خانواده بزرگ ایرانی «اسپوهران» یا «هفا» بر اصفهان حکم رانی می کرده اند. بر اساس پاره ای از پژوهش ها، در اواخر دوران ساسانی، یزدگرد به خواهش همسرش «شوشن دخت» یک کلنی یهودی در مرکز آن (گی) ایجاد کرد.

گی که بعدها « الیهودیه» یا کوی یهودی ها نامیده شد، آن بخش از شهر کنونی اصفهان است که بازار بزرگ اصفهان در آن قرار دارد .
شهر اصفهان درسال 19 یا 21 هـ. ق، در زمان عمر خلیفه دوم به دست مسلمانان افتاد. اهمیت منطقه اصفهان و شهر جی در اوایل اسلام به اندازه ای بود، که حجاج بن یوسف ثقفی به یکی از حاکمان اصفهان گفت: «تو را فرمانروایی شهری دادم که سنگش سرمه، مگسش زنبور عسل و گیاهش زعفران باشد ».

اصفهان تا اوایل سده 4 هـ. ق، در قلمرو حکومت عباسیان بود. در این دوران مرد آویج فرزند زیار، که تابع فرمانروای علوی مازندران بود، خود را مستقل و فرمانروای ری خواند. در سال 319 هـ. ق، با شکست دادن ماکان کاکی سردار دیلمی و فتح تبرستان توانست ایالت جبال و هم چنین اصفهان را به قلمرو خود بیافزاید.

مردآویج که به زنده کردن آداب و سنن ملی نیاکان ایرانی خود پای بند بود، جشن های ملی، از جمله جشن سده را با شکوه برگزار می نمود چنان که در ماه صفر سال 323 هـ. ق، در کرانه زاینده رود، جشن سده را با شکوه بسیار برگزار کرد. درمحرم سال 433 هـ. ق، طغرل سلجوقی پس از یک سال محاصره شهر در دومین لشگرکشی خود به اصفهان آن را گشود و حکومت دیالمه کاکویه را از این منطقه بر انداخت. طغرل 12 سال در اصفهان زندگی کرد و پانصد هزار دینار خرج ساختمان ها و امور خیریه، مسجدها و خانقاه‌ها کرد.

اصفهان، در روزگار حکومت آلب ارسلان و وزارت خواجه نظام الملک توسی رو به گسترش و آبادانی نهاد و مردم در آسایش بودند. در زمان ملک شاه سلجوقی نیز اصفهان از مهم ترین و آبادترین ولایت ها به شمار می رفت و ملک شاه پس از قتل پدرش آلب ارسلان، اصفهان را به پایتختی خود برگزید و ساختمان های بسیار از کوشک ها و باغ ها بنا کرد. ملک شاه هرگاه که فراغتی به دست می ‎آورد، در باغ نقش جهان که خود بنا کرده بود، با وزیرش خواجه نظام الملک به سر می برده است. طغرل سوم، آخرین پادشاه سلجوقی بود که با شکست از خوارزم شاه اصفهان را به وی واگذار کرد .
پس از سال 633 هـ. ق، که اصفهان توسط سپاهیان اوکتای قاآن، جانشین چنگیز گشوده شد، این منطقه در سیطره مغولان قرار گرفت. عمق و غنای فرهنگی ایرانیان به اندازه ای بود که در کم تر از نیم قرن این قوم خون ریز را آداب و فرهنگ آموختند. چنان که در زمان حکومت سلطان محمد اولجایتو که در آغاز سده 8 هـ. ق به حکومت رسید در اصفهان همانند دیگر نقاط ایران مسجد و بناهای متعددی ساخته شد. یکی از مشهورترین و زیباترین این آثار، محرابی است گچ بری در مسجد جامع اصفهان که به محراب اولجایتو معروف شده است .
هر چند پس از تأسیس سلسله صفوی به دست شاه اسماعیل صفوی در سال 906 هـ. ق، وی تبریز را به عنوان پایتخت برگزید؛ اما از سال 1000هـ. ق شاه عباس صفوی پایتخت را به اصفهان انتقال داده در طول 42 سال حکومت خود، پیوسته به عمران و آبادی کشور، به ویژه اصفهان پرداخت. ایجاد میدان بزرگ نقش جهان، عالی قاپو، مسجد شیخ لطف الله و سردرب قیصریه، مسجد امام، بازار شاهی، خیابان چهار باغ، شهرک جلفا، کلیساهای تاریخی در شهر اصفهان نتیجه گام ها و تلاش های شاه عباس صفوی است .
پس از شاه عباس، هر یک از شاهان صفوی نیز به نوعی در آبادانی اصفهان کوشیدند. شاه صفی بنای امام زاده اسماعیل را در محل آن، به خوبی تعمیر و تزیین کرد. شاه عباس دوم بناهایی چون: کاخ پادشاهی چهل ستون و ساختمان پل خواجو و ساختمان های سلطنتی کرانه زاینده رود، مانند هفت دست، آیینه خانه، و نمک دان را ساخت و باغ پهناور سعادت آباد را ایجاد کرد. شاه سلیمان کاخ هشت بهشت را بنا نمود و شاه سلطان حسین نیز مدرسه سلطانی یا مدرسه چهار باغ، سرای فتحیه (محل مهمانسرای شاه عباس) و بازارچه شاهی را بنا کرد .
در روزگار پادشاهی نادر شاه افشار، از گسترش اصفهان کاسته شد، زیرا وی پایتختی دایمی نداشت و به شهرهای خراسان علاقه بیش تری نشان می داد. از سوی دیگر نادر شاه تمامی تلاش خود را صرف یک پارچه گی بخشیدن به استقلال کشورکرد. در زمان زندیه نیز چون پایتخت کشور به شیراز انتقال یافت، منطقه و شهر اصفهان از اهمیت و اعتبار افتاد و از جمعیت آن کاسته شد .
در دوران قاجاریان نیز، اگرچه پایتخت، دیگر به تهران منتقل شده بود؛ اما اصفهان هم چنان از اهمیت زیادی برخوردار بود. در این دوران در پاره ای از بناها تغییراتی داده شد. یکی از حاکمانی که در این دوران مدت طولانی بر این شهر حکم راند، ظل السلطان فرزند ناصرالدین شاه بود.

اصفهان قدیم

آثار تاریخی اصفهان

عمده آثار باستانی اصفهان مربوط به دوره صفویه و مهمترین مناطق گردشگری آن در حاشیه زاینده رود قرار دارد .
عمارت عالی قاپو، مسجد شیخ لطف الله، مسجد امام (مسجد شاه)، کلیسای وانک، منار جنبان، کاخ چهل ستون، کاخ هشت بهشت، چهار باغ، آتشگاه، گورستان قدیمی تخته فولاد، بازار تاریخی اصفهان، میدان نقش جهان، باغ پرندگان، پل خواجو، پل شهرستان و سی و سه پل (پل الله وردی خان) از مهمترین نقاط دیدنی و تاریخی شهر اصفهان می باشند .

کاخ چهلستون اصفهان
کاخ چهلستون در اوایل قرن 11 هـ .ق در میان باغ و مجموعه بناها و کاخهای محوطه دولتخانه صفوی ساخته شده است . این عمارت عمدتاً به منظور پذیرائی رسمی از میهمانان و سفرای خارجی ، طی سه مرحله و طبق یک طرح واحد ساخته شده است . مرحله اول ـ تالار اصلی و بزرگ . مرحله دوم ـ ایوان آئینه و اطاقهای طرفین آن . مرحله سوم ـ ایوان ستون دار که از هجده عدد ستون و سقف چوبی تشکیل شده است . نام چهلستون به نشانه کثرت ستونها و انعکاس تصویر بیست ستون در آب استخر مقابل عمارت گداشته شده است .
نقاشی های دیواری چهلستون زیر نظر هنرمند نامدار عصر صفوی ، رضا عباسی با خصلت بزرگ نمائی به شیوه مینیاتورهای ایرانی انجام گرفته است . چهار تابلو بزرگ داخل سالن ، صحنه هایی از میدانهای جنگ و مجالس پذیرائی پادشاهان صفوی را نشان می دهد . دو تابلو بزرگ میانی از الحاقات بعدی با موضوعات مشابه است که به قلم صادق نقاش باشی (هنرمند دوره قاجار) ترسیم شده است . متأسفانه بسیاری از نقاشی های دوره صفوی در زمان حکومت ظل سلطان ، تخریب گردیده است . از اشعار دلپذیر نجیب کاشانی که به (خط محمد صالح اصفهانی) بر پیشانی ایوان ستوندار مرقوم گردیده ، چنین مستفاد می گردد که این عمارت بی نظیر در اوایل قرن 12 هـ.ق دچار آتش سوزی گردیده و در زمان شاه سلطان حسین صفوی تعمیر شده است .

چهلستون اصفهان

میدان نقش جهان (امام) اصفهان
یکی از زیباترین و بزرگترین میدانهای جهان به طول حدود 512 متر و عرض 160 متر است که در اطراف آن اطاق هائی در دو طبقه با یک اندازه و شکل احداث شده است . تعداد چهار اثر تاریخی بی نظیر در اطراف میدان قراردارد . عمارت عالی قاپو ـ مسجد امام ـ مسجد شیخ لطف الله و سر درب بازار قیصریه ، در وسط میدان اصلی ، زمین و دو دروازه سنگی چوگان بوده است . میدان نقش جهان یا امام امروزی یکی از مراکز خرید صنایع دستی و همچنین محل برگزاری بسیاری از مراسم ملی و مذهبی می باشد . در هر هفته نماز جمعه در این میدان برگزار می گردد .

میدان نقش جهان اصفهان



بازار قیصریه اصفهان
سردرب قیصریه در شمال میدان امام (نقش جهان) ساخته شده است . این سردرب ، یکی از زیباترین نقاشی های مربوط به دوران صفویه را نشان می دهد . از این سردرب ، وارد یکی از زیباترین بازارهای جهان می شویم . این بازار در دوران صفویه مرکز فروش کالاهای گران قیمت بوده است و نمایندگان شرکتهای خارجی در این مکان دارای حجره هائی بوده اند . بازار اصفهان یکی از بزرگترین بازارهای ایران است که دارای قسمتهای مختلف می باشد و در هرقسمت کالاهای خاصی را به فروش می رسانند . برای مثال قسمت صنایع دستی ، طلا و نقره ، قالی ، کفش و غیره . بازدید از همه قسمتهای بازار ساعتها به طول می انجامد .
این کاخ در قرن یازدهم هجری در شش طبقه احداث شده است . هر طبقه تزئینات هنری خاصی را دارا می باشد . از قسمتهای مهم این کاخ ، ایوان طبقه سوم ، حوض مسی در ا“ و تالار پذیرائی همین طبقه که با زیباترین نوع نقاشی و گچ بری تزئین شده است . تالار موسیقی طبقه ششم و تزئینات گچبری بی نظیر آن و اغلب کارهای هنری به وسیله رضا عباسی هنرمند مشهور آن دوران انجام شده است .

بازار قیصریه اصفهان


مسجد امام اصفهان
در جبهه جنوبی میدان نقش جهان ـ (میدان امام) ـ یکی از زیباترین مساجد جهان اسلام قراردارد که به دستور شاه عباس اول ، توسط استاد علی اکبر اصفهانی احداث گردیده است . در مرحله اول سردرب اصلی و جلوخان ورودی با دو مناره خارجی مسجد ساخته می شود . درب مسجد با ورقهای نقره و طلا تزئین گردیده و مربوط به دوره شاه صفی ، جانشین شاه عباس اول است . در داخل مسجد یک حیاط اصلی و مرکزی ، با چهار ایوان و دو حیاط فرعی جانبی قراردارد . گنبد خانه جنوبی به صورت دو پوش اجرا گردیده و فضای بین این دوگنبد حدود 12 متر ارتفاع دارد . ارتفاع گنبد خارجی از کف مسجد 50 متر می باشد . کتیبه های مسجد، توسط خطاطان و خوشنویسان معروف دوران صفویه مانند : علیرضا عباسی ، عبدالباقی تبریزی ، محمدصالح اصفهانی و محمدرضا امامی مزین شده است . تمام سطوح جرزها و دیوارها و گنبد و مناره ها و طاق نماهای داخلی و خارجی مسجد از کاشیهای هفت رنگ و مرعق پوشیده شده است . نقوش این کاشی کاریها (گل و بوته ها) به صورت مجرد و رمزی ظاهر می شود .

مسجد امام اصفهان

مسجد شیخ لطف الله اصفهان
در ضلع شرقی میدان امام (نقش جهان) مسجدی قراردارد که در زمان شاه عباس اول صفوی ، هنگام احداث میدان و همراه با بناهای اطراف آن به منظور محل عبادت و حوزه تدریس مرحوم شیخ لطف اله ، که از علما و روحانیون بزرگ جبل عامل در لبنان بوده ، ساخته شده است . ساختمان مسجد در سال 1011 هـ .ق آغاز و در سال 1028 به پایان رسیده است . این مسجد دارای یک شبستان زیرزمینی است که کف گنبدخانه را از سطح زمین بالاتر قرارداده است . به خاطر استفاده های خاص علمی ـ مذهبی از این مسجد ، نیازی به احداث حیاط و مناره نبوده است . گنبد بر روی هشت طاق جناغی قرار گرفته و لبه این طاقها با کاشیهای پیچ به رنگ فیروزه ، تزئین یافته است .
سطوح داخلی به ویژه محراب مسجد شیخ لطف الله از شاه کارهای بی نظیر هنر کاشی کاری هفت رنگ و معرق است. در محراب دو کتیبه وجود دارد که عبارت ذیل بر آنها نوشته شده است : عمل فقیرحقیر محتاج به رحمه خدا محمد رضا بن استاد حسین بنا اصفهانی .
این نوشته مبین آن است که استادان و هنرمندان و سازندگان بناهای آن زمان در مقابل قدرت جان آفرین تسلیم فرود آورده و هرگز نخوت و تکبر به وجودشان راه نیافته است .

مسجد شیخ لطف الله اصفهان


مسجد جامع اصفهان
مسجد جامع اصفهان در گوشه شمال غربی میدان قدیم احداث گردیده است . مسجد اولیه درکنار روستای قدیمی یاوان و احتمالاُ بر روی یک بنای مربوط به قبل از اسلام احداث گردیده است .
جاذبه های گردشگری اصفهان-شهر اصفهان در سال 24 هجری ، دین مبین اسلام را می پذیرد و اولین مسجد رادر محل فعلی با ابعادی محدودتر در سال 156 هجری می سازد . در قرن سوم هجری به علت گسترش شهر و ازدیاد جمعیت ، مسجد وسیع تری بر روی مسجد اولیه پایه ریزی می گردد . عمده ترین سبک معماری به کار رفته در مسجد مربوط به دوره سلجوقی ، به شیوه رازی است . در این شیوه کاربرد آجر و ایجاد نماهای آجری با طرحهای گره در حد اعلاء مهارت و زیبائی در نمای داخلی و خارجی گنبدهای خاکی و نظام الملک ظاهر گشته است . گچ بری محراب او لجایتو ، تزئینات کاشی کاری و خطوط بنائی و مقرنس سازی های مختلف ایوانها همراه با کتیبه های خط کوفی و ثلث ، نشانگر کوشش و علاقه هنرمندان اصفهانی در بنای این مسجد می باشد . مسجد جامع اصفهان را می توان ، به حق دایره المعارف معماری و یادگارهای با ارزش تاریخی ، فرهنگی و هنری شهر اصفهان محسوب نمود و به خاطر همین ارزشهای نهفته اش ، حفاظت و مراقبت از آن ، از جمله وظائف دینی ، ملی و فرهنگی همگان تلقی می گردد .
کاخ هشت بهشت در میان باغ بلبل ، داخل مجموعه دولتخانه دوره صفوی در زمان حکومت شاه سلیمان (در نیمه دوم قرن 11 هجری قمری) ساخته شده است . موقعیت ممتاز باغ و عمارت هشت بهشت به گونه ای بوده که ورودی های باغ از کلیه اضلاع آن انجام می گرفته است . در جنوب باغ هشت بهشت در زمان شاه سلطان حسین ، مجموعه مدرسه و کاروان سرا و بازارچه احداث گردیده است .

مسجد جامع اصفهان


باغ هشت بهشت اصفهان
نام هشت بهشت عمدتاً در اصطلاح زمان خود ، به معنای هشتی یا ورودی بهشت بوده است . عمارت هشت بهشت در دو طبقه و بر روی یک کرسی با ازاره سنگی ساخته شده و ترکیب احجام و فضاهای معماری به گونه ای ماهرانه و متناسب انجام گرفته است . در وسط ساختمان ، فضای اصلی و مرکزی قرار دارد که در پلان به صورت هشت ضلعی است . ارتباط دو طبقه از طریق دو دستگاه راه پله انجام می گیرد کلیه سطوح ایوانهای هشتی مرکزی ، اتاقها و راهروها ، با سبکهای متنوعی تزیئن شده است . از جمله خصوصیات منحصر به فرد این عمارت ، حوض مروارید و آبشار ایوان جنوبی است که آب آن از حوض فوقانی تأمین شده است .


باغ هشت بهشت اصفهان

پل خواجو اصفهان
در قسمت شرق رودخانه زاینده رود پل خواجو از آثار دوره صفویه در سال 1060 هجری ، مصادف با زمان شاه عباس دوم احداث شده است . پل خواجو در طراحی قدیم برای چندین منظور در نظر گرفته شده است . قسمت فوقانی برای حرکت سریع و عبور کالسکه ها و چهارپایان بوده در حالی که بخش تحتانی عمدتاً برای حرکت آرام و توقف و تأمل عابرین پیاده بوده است . قسمت زیرین تماماً از سنگ و ملات ساروج ساخته شده و دهانه های عبور آب به صورت بند با تخته های قطور چوبی قابل کنترل بوده و با بستن کامل دهانه ها سطح آب در قسمت غربی پل بالا آمده و دریاچه کوچکی را به وجود می آورد . در سمت شرقی ، پلکانهای سنگی انسان را تا حد تماس با آب به پائین هدایت می کند . ضمن اینکه این پلکانها خود محلی برای نشستن و لذت بردن از مناظر طبیعی می باشد . در قسمت مرکزی پل ، عمارت بیگلربیگی در طبقه فوقانی و در دو طرف راهروی پل برای پذیرائی و تشریفات رسمی ساخته شده است که اطاقهای آن در دوره های مختلف با نقوش رنگ طلائی تزئین گردیده است .

پل خواجو اصفهان


سی وسه پل اصفهان
زمانی که اصفهان به عنوان مرکز حکومت دولت صفویه انتخاب می گردد ، جهت گسترش شهر به طرف جنوب متمایل می شود . و عنصر مهم شهرسازی در آن طرح ، محور چهار باغ بوده که از دروازه دولت به سوی جنوب احداث می گردد و حدود شش کیلومتر طول آن بوده است . این خیابان الزاماً از رودخانه عبور می نماید و بدین جهت معماران آن زمان، پل الهوردیخان را که به سی و سه پل معروف می باشد بر روی زاینده رود و منطبق بر محور چهارباغ ایجاد می نمایند . زمان احداث پل درحد فاصل سالهای 1008 تا1011 هجری قمری بوده و طول آن سیصد متر و عرض آن 14 متر می باشد . این پل از معماری بسیار زیبا و متناسب برخوردار است ، نظم طولانی دهانه های آن ، ابهت و وقار خاصی در آن به وجود آورده است . در طرفین سطح فوقانی ، دو راهروی سرپوشیده ساخته شده که هم در زمستان و هم در تابستان سرپناه مطمئنی برای عابرین می باشد . پل الهوردیخان را می توان نتیجه مطلوب ترکیب فنون در مهندسی با هنر معماری محسوب کرد .
سی وسه پل اصفهان

کلیسای وانک اصفهان
در قرن یازدهم هجری ، تعدادی از ارامنه ساکن در ارمنستان فعلی به اصفهان منتقل گشته و در دهکده ای در جنوب غرب اصفهان سکونت داده شدند . نام آن دهکده را جلفا گذاشتند . پادشاهان صفوی براساس فرامینی که صادر کردند ، آزادی های مذهبی برای آنها را تضمین نمودند و این اقلیت ارامنه را مورد حمایت قراردادند . در بین ساکنان جلفا ، تجار و افرادی که دانش فنی آن دوران را دارا بودند ، وجود داشتند . با کمک و مساعدت تجار ارمنی چند کلیسا از جمله کلیسای وانک احداث گردید . اکنون جلفا بخشی از شهر اصفهان محسوب می گردد . کلیسای وانک یکی از زیباترین کلیساهای ایران است که دارای آمیخته ای از معماری ایرانی و اروپائی می باشد . داخل کلیسا تزئینات هنری از جمله گچبری ، نقاشی و طلاکاری وجود دارد . در کنار کلیسا ، موزه با ارزشی وجود دارد که در آن تابلوهای نفیس نقاشی ، کتب خطی و سایر اشیا نفیس هنری دیده می شود .

کلیسای وانک اصفهان

آتشگاه اصفهان
کوه آتشگاه در 7 کیلومتری غرب اصفهان در همان مسیر منارجنبان قراردارد . ارتفاع این کوه حدود 1680 متر از سطح دریا است . در زمان ساسانیان یک آتشکده در بالای این کوه احداث شده است . ساختمان از خشت های بسیار بزرگ و ضخیم ساخته شده است . جایگاه و محل روشن نگه داشتن آتش هنوز در بین خرابه های بالای کوه دیده می شود و این بنا یکی از معدود بناهای مربوط به دوران قبل از اسلام است .

آتشکده اصفهان


منارجنبان اصفهان
منارجنبان یکی از آثار تاریخی مشهور ایران است که در 5 کیلومتری غرب اصفهان در جاده اصفهان به نجف آباد قراردارد . ساختمان دارای یک ایوان و دو مناره است . قبر عبداله این محمد ابن محمود یکی ازچهره های شاخص قرن 8 هجری در این بنا قراردارد . احداث این بنا همزمان با دوران حکومت ایلخانیان مغول می باشد . این بنا از نقطه نظر معماری ، دارای ارزش فراوانی است . یکی از ویژگیهای این بنا این است که اگر یکی از مناره ها تکان داده شود ، مناره دوم و تمام ساختمان تکان و حرکت بسیار محسوس دارد . ارتفاع ایوان از سطح زمین 10 متر و ارتفاع مناره ها 5/17 متر می باشد . مسئله بسیار مهم این است که این بنا را برای تکان دادن نساخته اند وتکان دادن زیاد آن موجب ویرانی بنا می گردد .

منارجنبان اصفهان


مسجد حکیم اصفهان
مسجد حکیم اصفهان یکی از مساجد بسیار نفیس چهار ایوانه است که در فاصله سالهای 1051 تا1073 هـ .ق مقارن با سلطنت شاه صفی و شاه عباس دوم به همت طبیب حکیم محمد داوودخان ملقب به تقرب خان بر روی ویرانه های مسجد جامع جور جیراز بناهای قرن چهارم هجری ساخته شده است . براساس کتیبه های موجود ، معمار این بنا محمدعلی بن ستاد علی بیک اصفهانی است . آنچه مسجد حکیم را در عداد مساجد بسیار نفیس دوران صفویه قرار می دهد ، ارزشهای خاص معماری ، کتیبه های متعدد آن است که به دست استاد محمدرضا امامی ، خوشنویس نامدار عصر صفویه تحریر شده است . از دیگر قسمتهای دیدنی این بنا می توان به محراب بسیار زیبایی که با مقرنسها و کتیبه ها که به خط ثلث بر زمینه لاجوردی تزئین یافته است اشاره کرد .

مسجد حکیم اصفهان


مسجد سید اصفهان
مسجد سید بزرگترین و مشهورترین مسجد اصفهان از قرن سیزدهم هجری است که به دستور(حجت الاسلام حاج سیدباقر شفتی ) از علمای بزرگ امامیه که در دوره سلطنت محمدشاه قاجار می زیسته بنا شده است ، در تزئینات کاشیکاری با طرح گلدان و منظره هائی که نمایش داده شده است . رنگ قرمز روشن نقش عمده ای دارد و این همان رنگی است که در مساجد دیگر دوره قاجار مانند مسجد رحیم خان و مسجد رکن الملک نیز مشاهده می شود . آرامگاه (سید حجه الاسلام ) که بسیار مجلل و باشکوه بنا شده است ، در گوشه شمال شرقی صحن مسجد قرار دارد . در این مسجد تاریخهای متعددی از سال 1255 تا1311 هجری دیده می شود که کتیبه های آن به خط محمدباقر شریف شیرازی است . تزئینات داخل گنبد آرامگاه ، از نوع تزئینات گچبری ، آئینه کاری و طلاکاری است که به همراه ضریح نقره و طلاکوب آن با خطوط بسیار زیبا از قسمتهای تماشائی این مسجد می باشد .

مسجد سید اصفهان


موزه هنرهای تزئینی اصفهان
موزه هنرهای تزئینی ایران در عمارت تاریخی ، رکیب خانه قراردارد . که در اوایل قرن 11 هـ .ق مقارن با سلطنت شاه عباس اول در میان مجموعه بناهای دولتخانه صفوی احداث و به عنوان محل نگهداری لوازم سوارکاری و یراق آلات مرکب سلطنتی مورد استفاده قرار می گرفت . این عمارت در دوره قاجار ، اندرونی ظل السلطان حاکم اصفهان بوده و در دوره پهلوی نیز به عنوان اداره و ثبت احوال مورد استفاده قرار داشته است . این گنجینه مشتمل بر بخشهای مختلف خوشنویسی از قبیل آثار خطی و کتابت ، جلد سازی و نگارگری و آثار لاکی ، بافته ها و رودوزیهای سنتی ، فلزکاری ، آثار چوبی ، سفال و آبگینه می باشد که یادگارهای نفیس و ارزشمندی از دوره صفوی و قاجاریه را در بر می گیرد .

موزه هنرهای تزئینی اصفهان


کاروانسرای عباسی
در دوران صفویه ، در سراسر ایران، کاروانسراهای بسیار زیبا احداث گردید که در نوع خود در جهان بی نظیر هستند . در حقیقت می توان گفت کاروان سراهای مورد نظر برای توسعه گردشگری به ویژه جهانگردی تجاری مورد استفاده قرار می گرفت و اماکن بسیار مناسبی برای اقامت و مبادله کالا به حساب می آمدند . از قرن 12 هجری به بعد این کاروانسراها مورد بی مهری قرار گرفتند و بسیاری ازآنها نیمه ویران شدند . به دلیل مکان مناسب کاروانسراها و استحکام آنها تعدادی از آنها جهت استفاده های مختلف بازسازی شدند . از جمله تبدیل یک کاروانسرا در درون شهر اصفهان به یک هتل بی نظیر و زیباست . در طی سه سال گذشته به ابتکار سازمان ایرانگردی تعدادی از این کاروانسراها مورد مرمت و بازسازی قرار گرفتند تا آنها را به اماکن اقامتی و بومگردی برای گردشگران ایرانی و خارجی تبدیل کنند . از جمله کاروانسرای عباسی در 40 کیلومتری جاده اصفهان به تهران یکی از آنهاست که امروزه نه تنها به عنوان یک اثر تاریخی بلکه به عنوان یک واحد اقامتی و پذیرائی که دارای فضائی بسیار زیبا سنتی می باشد شناخته می شود. با این ابتکار نه تنها کاروانسراهای عباسی از ویرانی کامل نجات می یابد بلکه به صورت مرکز اقامتی و پذیرائی مورد استفاده مجدد قرار می گیرد .

کاروانسرای عباسی

وقایع ناگوار تاریخی در اصفهان

قحطی و وبا در اصفهان (سال 423 هجری)
در تاریخ الفی آمده است كه در این سال «در اكثر ربع مسكون، باران نیامد و قحط عظیم پیدا شد و متعاقب قحط، وبای عام پیدا شد؛ چنانكه در اكثر اقالیم سرایت كرد. چنانكه در اكثر تواریخ معتبره مسطور است، در كمتر از یك ماه، در اصفهان، چهل هزار كس مردند و اكثر بلاد هندوستان در این وبا آنچنان شدند كه هیچ متنفسی نماند، و در حوالی بغداد و موصل و ولایت جبال، آنچنان جدری (نوعی آبله) شایع شد كه هیچ خانه نبود كه در آنجا بواسطه جدری، یك كس یا دو كس فوت نشده باشند .»

طغیان زاینده رود و شیوع طاعون در اصفهان (حدود سال 1002 هجری)

مؤلف نقاوة الآثار، پس از تشریح مبارزه شدید شاه عباس اول با نقطویان، از حوادث ناگوار آن ایام یاد می‌كند و می‌نویسد : در اثر طغیان زاینده رود اصفهان، تمام مزارع و طاحونهای اطراف رود از بین رفت. بعد از آن خرابیها، مرض طاعون پیدا شد و ابتدا روزی بیست سی نفر را می‌كشت . بعد، شماره متوفیات فزونی گرفت و مردم آهنگ فرار كردند. ابتدا دولت جلوگیری می‌كرد ولی بعد، اختیار از دست دولت خارج شد و هركس می‌توانست خانه و زندگی خود را می‌گذاشت و فرار را برقرار ترجیح می‌داد. پس از پایان تابستان، از شدت مرض كاسته شد. مردم بمرور، به مساكن خود بازگشتند. در این جریان، میزان تلفات را از سی تا پنجاه هزار نفر نوشته‌اند .

قحطی در اصفهان (سال 1078 هجری)
در اصفهان، بعلت خشكسالی و ملخ‌خواری، قحطی شدیدی بروز كرد . شاه سلیمان و علیقلی خان، وزیر او، بجای حل مشكل، به چپاول خلق برخاستند. محتسب از فروشندگان ارزاق عمومی رشوه می‌گرفت و نرخ را به دلخواه آنان تعیین می‌نمود. علیقلی مردم اصفهانك را به چوب بست و جریمه‌ای كلان از آنان مطالبه نمود. به دستور شاه، ارامنه را مجبور كردند چهل هزار من آرد به خبازان بدهند. زنان ارمنی ناچار به دربار رفتند و بست نشستند و بالاخره با پرداخت چهار هزار تومان رشوه، از این تحمیل رستند .

علیقلی خان بجای درمان دردها از حكام و زمامداران رشوه می‌گرفت. وزیر آذربایجان در مدت شش ماه اقامت خود، نزدیك به شصت هزار تومان به شاه و وزیر اعظم و سایر مصادر امور رشوه داده بود. علیقلی خان، پس از آنهمه ظلم و جنایت، به دست شاه سلیمان كشته شد در حالی‌كه 6 هفته قبل، سه جقه و یك شمشیر و خنجر بعنوان خلعت از شاه گرفته بود .

قحطی‌ در اصفهان (سال 1707 میلادی)
در ماه ژوئن 1707 میلادی، یعنی در همان ایامی كه شاه سلطان حسین با شصت هزار تن، از درباریان برای زیارت مرقد امام رضا به مشهد رفته بود، ساكنان اصفهان گرفتار قحط و غلاء شدیدی شده بودند. بطوریكه كروسینسكی نقل می‌كند : مالكان بزرگ از بی‌سروسامانی كشور استفاده می‌كردند و از ورود غلات به شهر جلوگیری می‌كردند تا قیمت غلات خود را در نتیجه كمیابی بالا ببرند. در چنین وضع آشفته‌ای، عده كثیری در میدان شاه گرد آمدند و بر عمارت عالی‌قاپو سنگ انداختند و خواستار آزادی عباس میرزا، برادر شاه، شدند تا او را بر تخت بنشانند .
این اقدام، بمنظور بر تخت نشاندن برادر شاه سلطان حسین، چند بار در طی سلطنت او تكرار شد و شاه برای آنكه عباس میرزا جای او را نگیرد، خوشبختانه اجازه نداد او را از نعمت بینایی محروم كنند .

قحطی و طاعون دهشتناک در اصفهان در پی محاصره شهر توسط محمود افغان (1722 میلادی)

قحطی در 1717، بار دیگر به اصفهان روی آورد. سربازی آلمانی به نام ورمز در خاطرات خود می‌نویسد: «فقر و فاقه در اصفهان رواج داشت؛ نان چنان كمیاب بود كه فقرا شتران و اسبان و استران مرده را می‌خوردند. روزی یكی از اسبهای هلندیها مرد و لاشه او را به خیابان افكندند . ظرف یك ساعت، مردم تمام گوشتهای آن را بریدند.
این قحطی 4 سال بعد یعنی در ایامی كه اصفهان در محاصره قوای محمود افغان بود، به اوج خود رسید. بهای نان و سایر مواد غذایی، در نتیجه كمیاب بودن، بسرعت ترقی كرد و عده كثیری از گرسنگی جان سپردند. لاكهارت با استناد به منابع متعدد می‌نویسد: حتی توانگران نیز نمی‌توانستند گوشت گوسفند بخرند. در چند دكانی هم كه باز بود، فقط گوشت اسب و خر به قیمت گزاف فروخته می‌شد. مردم سگ و گربه را وحشیانه دنبال می‌كردند و آنها را با حرص و ولع می‌خوردند، و حتی از خوردن موش ابا نداشتند. به قول یكی از مورخان ایرانی [محمد خلیل، مجمع التواریخ. ص 58] « مردمی كه جامه ابریشمین بر تن داشتند، مثل كرم ابریشم، به خوردن برگ درختان پرداختند .»
مردم فقیرتر، از استیصال، كفشهای كهنه و چرمهای گندیده و پوست درختان و حتی فضله چهارپایان را جمع‌آوری می‌كردند و می‌خوردند. در نتیجه، عده زیادی از آنان در اثر غذای ناسالم و گرسنگی، بیمار شدند و مردند . الكساندر كشیش می‌نویسد كه در اواخر ماه، «شمشیر گرسنگی چنان تیز شد كه وقتی بیماری می‌مرد، دو سه نفر بیدرنگ، گوشتهای گرم او را كنده بدون فلفل یا چاشنی می‌خوردند؛ و اگر پسر یا دختر جوانی دیده می‌شد، آنها را برای سدجوع بداخل منازل می‌كشاندند و می‌كشتند .»
گذشته از این، گوشت انسان اغلب در دكانها به اسم دیگر فروخته می‌شد . حتی خود شاه مجبور شد گوشت شتر و اسب بخورد. عاقبت كار به جایی رسید كه توانگران نیز قادر نبودند احتیاجات خود را برطرف كنند؛ زیرا غذایی برای خرید در شهر یافت نمی‌شد. در نتیجه، پول ارزش خود را از دست داد. وقتی مرد متمولی می‌مرد، كسی حاضر نمی‌شد او را دفن كند. روزی در اواخر محاصره اصفهان، محمد محسن، نویسنده كتاب زبدة التواریخ با عده‌ای، خانه‌ها را برای كشف مواد غذایی بازرسی می‌كرد؛ ناگهان در سرداب یكی از منازل بازرگانان معروف، چهارده كیسه یافت كه هركدام صد من تبریزی وزن داشت. محمد محسن و همراهانش، با شوق و ذوق، تمام كیسه‌ها را شكافتند ولی دیدند كه حاوی عباسیهای جدید است؛ لذا با خشم و عصبانیت، كیسه‌ها را بجا گذاشتند و به تجسس در جای دیگر پرداختند .
هرچه محاصره بیشتر طول می‌كشید، اوضاع وحشت‌انگیزتر می‌شد؛ خیابانها پر از اجسادی بود كه كسی نمی‌خواست آنها را دفن كند، و اگر هوای سالم و سازگار اصفهان نبود، تعداد اشخاصی كه از طاعون مردند، به مراتب بیشتر می‌شد .
پس از آنكه محمود افغان با ملك محمود سیستانی در شكست صفویه موافق و همداستان شدند، یأس و نومیدی مردم شدیدتر شد. تعداد مردگان رو به افزایش گذاشت و به اندازه‌ای جسد در زاینده رود انداختند كه تا ماهها بعد، آب آن قابل آشامیدن نبود .»
محاصره اصفهان 9 ماه بطول انجامید. بدرستی نمی‌توان گفت، چند هزار نفر از گرسنگی و بیماری تلف شدند. ظاهرا بیش از 20 هزار نفر در جنگ به خاك هلاك افتادند؛ ولی لااقل، چهار برابر آن عده، از گرسنگی و طاعون جان سپردند .

چون كار به اینجا كشید، مردم اصفهان «با های‌وهوی و گریه و زاری ... بالاجماع و الاجتماع، هجوم عامه و بحد كثرت ازدحام نمود به دور دولتخانه مباركه پادشاهی؛ و قصر اعلی « علی‌قاپی» را سنگباران نمودند و غوغا و های‌وهوی بسیار نمودند ...» چون كار به اینجا رسید ناچار شاه تسلیم شد و این پایان سلطنت صفویان بود.

قحطی در اصفهان‌ و رفع آن به همت کریم خان زند

در همان ایامی كه كریم خان زند با حریفان زورمند خود دست و پنجه نرم می‌كرد، در اصفهان، عراق و چند نقطه دیگر، در اثر نیامدن باران و برف، قحطی بروز كرد و هر روز عده‌ای از مردم، در اثر گرسنگی و بی غذایی، به خاك هلاك می‌افتادند؛ در حالی‌كه شاه اسماعیل سوم كوچكترین قدمی برای نجات مردم برنمی‌داشت و می‌گفت: اگر می‌خواهید قحطی از بین برود به مسجد بروید و عبادت كنید. كریم خان زند دامن همت بر كمر زد و غیر از تهیه آذوقه برای مردم، بذر فراهم آورد تا در اولین فرصت بكارند. موقعی كه در تهران بود، توانست مقداری برنج از ولایات شمالی به تهران وارد كند. وی برای نجات مردم اصفهان، صدها ارابه را مأمور كرد كه برنج از ولایات شمالی ایران به تهران و اصفهان وارد كنند. چون زمستان در پیش بود، تأكید كرد كه ارابه‌های حامل آذوقه شب و روز، راه‌پیمایی كنند. مورخین شرق نوشته‌اند كه به دستور كریم خان، چهل هزار قاطر، پیوسته، از مازندران و گیلان برنج به مناطق قحطی‌زده حمل می‌كردند .

حجوم ملخ ها به اصفهان (سال 1248 هجری)
از جمله وقایع این سال، شیوع طاعون و نزول ملخ در گیلان و مازندران و اصفهان بود. حكمرانان این مناطق مشكلات كار خود را به اطلاع فتحعلی شاه رسانیدند و مقرر گردید از طبرستان و گیلان مالیات و عوارضی نگیرند و مبلغ چهارصد هزار تومان نیز بسبب ملخ خوارگی به اصفهان تخفیف دادند؛

غذاهای معروف اصفهان

غذاهای سنتی اصفهان

بریانی (بریونی)

بریانی معروف ترین و لذیذترین غذای اصفهان است تقریبا کمتر اصفهانی را می توانید پیدا کنید که از بریانی خوشش نیاید اما این شامل مسافران و گردشگران نمی شود! شاید این غذای چرب و سنگین را شما نپسندید اما به یکبار تجربه کردنش می ارزد. بریانی که ظاهری شبیه به همبرگر دارد از مخلوط گوشت گردن گوسفند، جگر سفید گوسفند، ادویه مخصوص اصفهانی، پیاز، نمك و فلفل وزرد چوبه تهیه می شود.

برای تهیه ی این غذای لذیذ باید ابتدا گوشت گوسفند و دنبه و جگر سفید را به همراه پیاز، ادویه و آب پخت. همین مراحل را باید برای جگر سفید نیز بطور مجزا پیاده کنید. بعد از اینکه جگر پخته و آب آن تمام شد، باید آن را کمی تفت دهید. مخلوط گوشت گوسفند و دنبه را نیز بعد از پخت چرخ کنید و با کمی زعفران، نعنا خشک، نمک و فلفل بار دیگر چرخ نمایید.

مایه ی به دست آمده را به اندازه ی یک همبرگر، گرد کنید و در داخل تابه سرخ کنید. بعد از سرخ شدن بریانی روی آن را با دارچین، خلال بادام و گردو تزئین و با نان سنگک، سبزی تازه و دوغ نوش جان کنید.

کاله جوش (کله جوش)

یکی دیگر از غذاهای سنتی اصفهان که بسیار به سرعت آماده می شود کاله جوش نام دارد؛ غذایی که تقریبا در تمام شهرها پخته می شود اما اصالت و ریشه ی آن به ایلات قشقایی و منطقه اصفهان برمی گردد. با توجه به راحتی و سرعت بالای آماده کردن این غذا می توان آن را در دسته ی غذاهای حاضری قرار داد .

مواد اولیه کله جوش تشکیل شده از : کشک، نعنا خشک، پیاز، گردو، روغن، نمک و فلفل .

ابتدا باید پیاز را تفت دهید. بعد از طلایی شدن آن کمی نعنا خشک به آن اضافه کنید تا کمی سرخ شود. سپس کشک رقیق شده را به مواد اضافه می کنیم و هم می زنیم تا به جوش بیاید. بعد از آن که به غلظت مناسب رسید آن را با کمی نمک و فلفل مزه دار کنید و در انتها گردو رنده شده به آن اضافه کنید. کاله جوش را معمولا با نان خشک ترید می کنند . اگر هم جزو افراد شکمو هستید پس از تلیت کردن کاله جوش با نان بر روی هر ظرف غذا دو عدد تخم مرغ نیمرو اضافه کنید و از این معجون لذت ببرید.

حلیم بادمجان

حلیم بادمجان غذایی خوشمزه و نانی که از ترکیب برنج، گوشت، بادمجان، پیاز و نعنا داغ، کشک، نمك و فلفل به دست می آید اما شاید نمی دانستید که این غذا ریشه ای اصفهانی دارد .

برای پخت حلیم بادمجان باید برنج را تا حدی بپزید که وا برود. در مرحله بعد باید گوشت، که بهتر است گوشت گردن باشد را هم بپزید. بادمجان ها را هم جدا سرخ کنید و بکوبید. بعد گوشت را اضافه کنید و مجدد بکوبید تا مخلوطی همگون به دست بیاید. در آخر کشک را اضافه کنید و بعد از نیم ساعت حرارت دیدن آن را با نعنا و پیاز داغ تزئین کنید .

کشک بادمجان

تعجب نکنید! این همان کشک بادمجان خودمان هست اما این غذا ریشه اصفهانی دارد و همواره به عنوان یک غذای محلی در این شهر شناخته می شده است . طرز تهیه ی آن همانطوری است که همه می دانید؛ بادمجان سرخ شده، پیاز داغ، کشک و نعنا داغ. اصلی ترین تفاوت این غذا با حلیم بادمجان نبود گوشت در آن است .

قیمه ریزه نخودچی

قیمه ریزه اصفهان که در گویش محلی به آن قیمه ریزه نخودچی و یا قرمزه نخودچی گفته می شود، از آن دست غذاهای سنتی اصفهان است که از ترکیب گوشت و آرد نخودچی درست می شود. اما این غذا را نباید با کوفته نخودچی اشتباه گرفت چرا که بر خلاف کوفته که در تهیه ی آن از مقدار گوشت زیادی استفاده می شود، در قیمه ریزه نسبت آرد نخودچی و گوشت نسبتاً برابر است و به همین جهت بافت نرم تری دارد .

برای طبخ این غذا ابتدا مایعی از مخلوط پیاز داغ، زردچوبه و رب و آب آماده می کنند. سپس گوشت، پیاز، نمک و فلفل و زردچوبه را با غذاساز له کرده و آرام آرام آرد نخودچی و آب به آن اضافه می کنند تا مخلوط یک دستی به دست بیاید. بعد به آن نعنا خشک اضافه و بعد از مخلوط به دست آمده کوفته های کوچک درست می کنند و در داخل مایع رب و پیاز داغ می اندازند تا جا بیافتد . بعد از حدود یک ساعت غذای شما آماده است .

یخنی لوبیا (گوشت و لوبیا)

یکی دیگر از غذاهای محبوب اصفهان، یخنی لوبیا بوده که در گویش محلی به آن گوشدالوبیا نیز گفته می شود .

برای پخت این غذا که ظاهری شبیه به حلیم دارد از گوشت گوسفندی که بهتر است دنده باشد، سبزیجاتی مثل تره، جعفری و شنبلیله، لوبیا سفید، برنج، پیاز و ادویه استفاده می شود. به این صورت که ابتدا گوشت را به همراه لوبیا سفید و پیاز و آب و ادویه هایی مثل نمک، فلفل و زردچوبه می پزند و سپس سبزیجات و برنج را به آن اضافه می کنند تا لعاب دار شود. دست آخر هم مخلوط را می کوبند تا به حالتی حلیمی به خود بگیرد . اصفهانی ها گوشت و لوبیا را معمولا در ظروف مسی طبخ کرده و آن را با نان سرو می کنند .

ضمنا چند غذای مشابه دیگر با گوشت و لوبیا مانند گوشت وعدس و گوشت و نخود(یخنی نخود) نیز در غذاهای محلی اصفهان به چشم می خورد که تقریبا شبیه یخنی لوبیا طبخ می شود.

کباب زردک (کباب مشتی)

کباب زردک یک غذای سنتی دیگر اصفهانی با طعم ملس که با نان خورده می شود. آشپزان اصفهانی این غذا را با گوشت چرخ ‌کرده، آرد نخودچی، شیره، زردک یا هویج، ادویه‌ های خوش‌عطر، پیاز و سرکه درست می کنند. برای تهیه ی این غذا گوشت چرخ کرده را با ادویه، پیاز و زردک مخلوط و ورز می دهند. حالا وقت اضافه کردن آرد نخودچی است بعد از این کار مایه ی کباب کاملا سفت می شود و می توان آن را در روغن سرخ کرد .

یخمه ترش

یخمه ترش که در اصل به صورت یخمه تُرُش تلفظ می شود یکی دیگر از غذاهای سنتی و خوشمزه اصفهان است که این روزها دیگر کمتر درست می شود و دارد به دست فراموشی سپرده می شود ولی نباید از طعم بینظیرش به این راحتی ها گذشت! وجود میوه هایی مثل زردالو، آلو و به در این غذا آن را مقوی و در عین حال خوشمزه کرده است. در کنار میوه ها در این غذا از مواد دیگری مثل گوشت گوسفند، برنج و شکر هم استفاده می شود. یخمه ترش را با نان سنگگ میل کنید .

کله گنجشکی (سر گنجشکی)

اگر می خواهید یک غذای خوشمزه و مقوی را در سریع ترین زمان ممکن آماده کنید، این غذای سنتی اصفهانی می تواند گزینه ی مناسبی باشد؛ خوراک سر گنجشکی یا همان کله گنجشکی. این غذا در اصل کوفته هایی درست شده از مخلوط گوشت چرخکرده و پیاز و ادویه و ترخون خشک است که در مایع پیاز داغ و رب می جوشد تا آماده شود. معمولا در مایع این خوراک سیب زمینی هم به صورت نگینی خرد می کنند . خوراک سرگنجشکی با نان سرو می شود .

پلو ماش و قمری

یکی از پلوهای خوشمزه ی اصفهانی، پلو ماش و قُمری است. قمری نوعی کلم است که در کنار برنج و ماش ترکیب خوشمزه ای را به وجود می آورد .

برای تهیه این پلو، ماش را جداگانه با آب می پزند. گوشت گوسفند و پیاز و ادویه را تفت می دهند و به آن قمری رنده شده را اضافه می کنند. بعد از کمی سبزی پلو را به مواد اضافه می کنند. در مرحله بعد برنج را آبکش می کنند و مخلوط به دست آمده و ماش را لایه لایه میان برنج می ریزند و دم می کنند .

خصوصیات اخلاقی مردم اصفهان

خلق و خوی مردم اصفهان

مردم هر دیاری به یک یا چند صفت شناخته و توصیف می شوند، هرچند این توصیفات را نمی توان به طور کلی به مردم یک خطه نسبت داد اما به دلیل اینکه متوسط جامعه دارای خصوصیات یکسانی هستند به این صفات نزد دیگران شناخته می شوند. عوامل متعددی وجود دارد که خلق و خوی یک خطه را از خطه دیگر متمایز می کند، عواملی مانند آب و هوا، اقلیم، تغذیه، تاریخ و فرهنگ در شکل گیری خصوصیات بارز شخصیتی و اجتماعی موثرند. حال در اینجا قصد داریم ببینیم قالب مردم اصفهان از نگاه دیگر نقاط کشور دارای چه خصوصیات اخلاقی هستند:

هیچ کس مثل یک اصفهانی نمی تواند چانه بزند!

اگر فروشنده باشید و یک اصفهانی از شما قیمت یک کالا را بپرسد باید خود را برای طی کردن یک مسیر دشوار و پر فرازونشیب برای فروش کالای خود آماده کنید. پروسه خرید یک اصفهانی اصیل به سرعت انجام نمی شود و آنقدر چانه می زند و پیله می کند که یا شما خسته شوید و محصول را به پایین ترین نرخ بفروشید و یا از دست او فرار کنید. اصفهانی ها قالبا بدون چانه زدن طولانی و گرفتن تخفیف، خریدی را انجام نمی دهند! در واقع معتقدند خرید بدون چانه زنی مثل غذای بدون نمک است.

این خصلت بارز باعث شده تا در نگاه اکثر مردم ایران اصفهانی ها به خساست مشهور باشند چرا که در خرید بسیار سفت هستند، این حسابگری و سخت بودن در دادوستد ریشه تاریخی دارد و به قحطی های متعدد صورت گرفته در اصفهان در دوران های مختلف خصوصا در اواخر دوران صفوی برمی گردد و باعث شده مردم اصفهان بسیار حسابگر و محتاط باشند.

انتظار برخورد گرم و صمیمی از یک اصفهانی نداشته باشید

اصفهانی ها جزو مردم با طبع سرد محسوب می شوند و مانند مردم جنوب ایران گرم و گیرا نیستند و یا حداقل در برخورد اول با افراد غریبه جانب احتیاط را رعایت می کنند و زیاد رو نمی دهند! از این رو مردم اصفهان تقریبا در زمره افراد سرد مزاج تقسیم بندی می شوند. اما اگر با شما دوست شوند و بتوانید اعتماد آنها را جلب کنید بسیار دوستان خوبی خواهند شد!

هرگز از یک اصفهانی اصیل نمی توانید تخفیف بگیرید!

یک اصفهانی اصیل به همان اندازه که در زمان خرید سرسختانه چانه می زند، در زمان فروش نیز سرسخت و یک کلام است و شما به سختی می توانید وی را قانع کنید تا به شما تخفیف اندکی بدهد، لذا به شما توصیه می کنیم اصلا وارد این بازی بی نتیجه نشوید!

اعتماد به نفس بالا و کمی نژاد پرست

مردم اصفهان دارای اعتماد به نفس بسیار بالایی هستند، این اعتماد به نفس در رفتار و در نوع گفتمان آنها با مردم سایر نقاط کشور کاملا مشهود می باشد و به واسطه تاریخ کهن و وجود آثار فاخر تاریخی در اصفهان، خود را برتر از دیگر نژادهای ایرانی می دانند، گویی دیگر نقاط ایران در جهل مفرط به سر می بردند و تمامی مفاخر و نشانه های تمدن تنها از اصفهان سربرآورده است! همین نگاه غالب اصفهانی ها باعث گردیده که کمی رفتارهای نژاد پرستانه نیز در بین آن ها شکل بگیرد.

نگویید "شهرستان اصفهان" بگویید "کلانشهر اصفهان"

اصفهانی ها به شهر و فرهنگ خود بسیار می بالند و آرزو دارند که اصفهان به شکوه و عظمت دوران صفوی برگردد، از این رو حس خودبزرگ بینی و اعتماد به نفس کاذب بسیاری حتی در بین مسئولین شهر اصفهان دیده می شود. به عنوان مثال اصفهانی ها نمی توانند بپذیرند که سومین شهر ایران از حیث وسعت و جمعیت هستند! آنها باید در همه چیز اول باشند! در هیچ یک از برنامه های تلویزیونی شبکه استانی اصفهان و یا مصاحبه های مسئولین اصفهانی واژه "شهرستان اصفهان" را نخواهید شنید و آنها به دفعات از واژه "کلانشهر اصفهان" استفاده می کنند! این تعصب به گونه ای است که اگر کسی واژه شهرستان اصفهان را به زبان جاری کند به مثابه یک توهین تلقی خواهند کرد! و از حق نباید گذشت که اصفهان یکی از تمیزترین و زیباترین شهرهای ایران به واسطه همین ارزش و احترامی که برای شهر خود قائلند می باشد.

این خود بزرگ بینی حتی در اشعار و توصیفات اصفهانی ها از خود نیز کاملا دیده می شود:

جهان را اگر اصفهانی نبود جهان آفرین را جهانی نبود

شب سیاه ز روز سفید نشناسد کسى که گفت به از اصفهان بود شیراز

و همچنین نامگذاری اول مهرماه توسط اصفهانی ها به عنوان روز اصفهان و نیز اتلاق واژه "نصف جهان" در مقابل نام اصفهان از دیگر مواردی است که دلالت بر همین موضوع دارد.

اصفهان را نیمه خوانند از جهان صد جهان من دیده ام در اصفهان

اصفهانی ها بهترین مدیران ایران

از نقاط قوت اصفهانی ها مدیریت آنهاست، تقریبا می توان گفت که بهترین، جدی ترین و خوشفکر ترین مدیران کشور اصفهانی هستند. به همین خاطر در این شهر صنعت، گردشگری و تولید بسیار رشد و رونق داشته است.

لهجه اصفهانی

لهجه کنونی مردم اصفهان بازمانده و دگرگون ‌یافته زبان پهلوی از دوره پارسی میانه می‌باشد. در سده‌های نخست و دوم هجری، میان پارسی دری رایج در خراسان با پارسی رایج در مناطق مرکزی و جنوبی ایران برخی تفاوت‌های لهجه‌ای وجود داشته ‌است. به دلیل اینکه لهجه اصفهانی، از لهجه‌های مرکزی ایران می‌باشد، می‌توان گفت که اصفهانی گونه محاوره‌ای از پهلوی بوده که در اصفهان به آن سخن گفته می‌شده است .

قدیمی‌ترین مأخذی که در آن به لهجه اصفهانی اشاره شده بهینه التقاسیم فی معرفه‌الاقالیم تالیف ابوعبدالله محمدبن احمدالمقدسی در سده چهارم هجری است. بر اساس نوشته‌های ابن مقفع در سده پنجم، مردم اصفهان هنوز با زبان پهلوی کما بیش آشنا بودند و به آن گفتگو می‌کردند .

اوحدی اصفهانی، شاعر سده هشتم، چند غزل به گویش قدیمی اصفهانی سروده ‌است که در دیوانش ثبت است و جزو فهلویات شناخته می‌شود .

 دیم تو خورد و چشم مو تر       هشکش ویکر وان خوزارو

واتت که سر فلا کروهینی تو ساعتی       کین آه سوته دل بهر چه تو وات ایستاده بو

و همچنین یک بیت دیگر :

او ذیر وراده و یم نارو     از بوی تو واذ صبح تارو

در این چند بیت از اوحدی به گویش قدیمی اصفهانی، با وجود تأثیرپذیری از فارسی دری، هنوز آثار زمان پهلوی مشهود است و تا اندازه‌ای برای دری زبانان نامفهوم است.

نمونه‌های معاصر از لهجه اصفهانی را می‌توان در کتاب سر و ته یک کرباس یا اصفهان نامه محمدعلی جمال‌زاده که در سال ۱۳۳۵ منتشر شده یافت. در این کتاب تأکید جمال‌زاده بر لهجه اصفهانی و کوشش برای ضبط دقیق واژگان به لهجه محلی است .

برای آشنایی بیشتر با چگونگی تلفظ و بیان برخی لغات و جملات به لهجه اصفهانی نمونه هایی در زیر آورده شده است :

فارسی معیار    فارسی اصفهانی

     از                         اِز

    پدر                        پِدِر

   پسر                      پِسِر

   گنبد                      گُمبِز

  مگس                  مَگِز یا مِگِز

  قفس                     قَفِس

   بِزَن                        بِزِن

  نمک                    نَمِک یا نِمِک

  نَفَس                  نَفِس یا نِفِس

  دکان                     دکون

  شما                     شوما

   کجا                     کوجا

   مَغازه                   مُغازه

    مناره                  مُناره

 خورده‌است            خوردِس

  گفته‌است             گفتِس

چه خَبَر است؟         چه خَبِرِس؟

درست است           دُرُسِس

بهتر است             بهتِرِس یا بِیْتِرس

بس است             بَسِس

پس کجایید؟           پَ کوجایْن؟

پس چرا نمی‌آیی؟     پَ چرا نیمییَیْ؟

  بچه‌ها                   بِچا

   بریز                    بیریز

   بگیر                   بیگیر

   ببین                    بیبین

بهترین هتل های اصفهان

بهترین هتل اصفهان

در اینجا تعدادی از هتل های لوکس و درجه یک اصفهان را معرفی می کنیم که در سفر به این شهر می تواند گزینه مناسبی برای اقامت باشند، هرچند قالب این هتل ها جزو هتل های لوکس و گران محسوب می شوند اما حداقل یک شب اقامت در آنها می تواند خاطره شیرینی را برای شما رقم بزند.

هتل عطار اصفهان

اگر می خواهید پا به عصر صفویان بگذارید و در یک فضای سنتی بکر اقامت بگزینید، هتل عطار اصفهان بهترین گزینه برای شماست. این هتل سنتی و زیبا از جمله هتل های 5 ستاره اصفهان می باشد که امکانات بسیاری دارد و در خیابان مسجد سید اصفهان واقع شده است

هتل عباسی اصفهان

هتل پنج ستاره عباسی اصفهان، اولین هتل ایران و یکی از بزرگترین آنها می باشد، این هتل باشکوه در خیابان چهارباغ عباسی اصفهان واقع شده است.

مهمانسرای عباسی یا هتل شاه عباس، تنها هتل ۵ ستاره اصفهان است و به دلیل سبک معماری آن که به اوایل قرن هجده باز می‌گردد و از معماری دوران صفوی الگو گرفته است و همچنین واقع شدن در میان بافت تاریخی شهر، اهمیت زیادی دارد. همچنین رستوران باغ هتل عباسی اصفهان، یکی از زیباترین رستوران باغ‌های ایران است .

هتل پارسیان کوثر اصفهان

هتل 5 ستاره پارسیان کوثر اصفهان یا شرایتون سابق در حاشیه رودخانه زاینده رود اصفهان در جوار پل تاریخی سی و سه پل در سال 1347 ساخته شده است. این هتل تا سال 1357 با نام هتل کوروش تحت نظر گروه هتل های شرایتون بود و بعد از پیروزی انقلاب تا به امروز زیر نظر گروه هتل های بین المللی پارسیان فعالیت می کند.

این هتل پنج رستوران دارد که هر کدام متفاوت از دیگری است. در یکی می‌توانید غذاهای ایتالیایی را تجربه کنید، در رستوران سنتی سرو، غذاهای اصیل اصفهان مثل بریانی و خورشت ماست و دیگر غذاهای سنتی ایران را سفارش دهید، رستوران زرین واقع در لابی هتل مشرف به فضای باغ، انواع غذاهای ایرانی و فرنگی را سرو می‌کند، رستوران تابستانه‌ی باغ، غذا را در فضای سبز هتل و کنار آبنمای آن سرو می‌کند و رستوران فصلی آبشار، در کنار استخر، غذاهای باربیکیو برایتان تدارک می‌بیند .

هتل آوین اصفهان

هتل آوین یک هتل ۴ ستاره لوکس در شهر اصفهان است. هتل آوین دسترسی بسیار مناسبی به میدان اصلی شهر و میدان نقش جهان دارد. هتل از سی و سه پل ۱۴ دقیقه با خودرو، از باغ پرندگان ۲۴ دقیقه با خودرو، تا میدان نقش جهان ۴ دقیقه با ماشین، از فرودگاه بین‌المللی ۳۳ دقیقه و از ترمینال مسافربری ۱۵ دقیقه با ماشین فاصله دارد .

هتل آسمان اصفهان

اگر می‌خواهید اصفهان را از بالا تماشا کنید، چشم بگردانید و زاینده رود و تمام شهر را از ارتفاع ببینید، اقامت در هتل آسمان بهترین انتخاب است . این هتل ۱۳ طبقه دارد و دارای امکانات بسیاری از جمله استخر، سونا و سالن ورزش دارد .

با اقامت در این هتل در دل بافت تاریخی اصفهان خواهید بود . به دیدنی‌های شهر و مراکز خرید نزدیک هستید و می‌توانید با پیاده‌روی خود را به آنها برسانید. کمتر از ده دقیقه تا میدان نقش جهان، پل خواجو، چهلستون و محله‌ی قدیمی جلفا راه دارید .

دلیل دیگر برای محبوبیت هتل آسمان، وجود رستوران گردان است که در طبقه‌ی آخر قرار دارد و نظیرش در اصفهان دیده نمی‌شود. این رستوارن علاوه بر ارائه غذاهای باکیفیت، نمایی ۳۶۰ درجه از کل شهر را به نمایش می‌گذارد .

بهترین رستوران های اصفهان

رستوران سنتی آزادگان اصفهان

وارد سرای حاج میرزا که می‌شوید احساس می‌کنید تابلو اشتباه است و گویی به فروشگاه عتیقه جات سرزده‌اید یا وارد موزه‌ای شده‌اید، اما کمی که به محیط و وسایل عادت می کنید آن ها را بخشی از دکوراسیون رستوران سنتی خواهید دید که صاحبش با ذوق و سلیقه فراوان در طول سال‌ها آن‌ها را جمع آوری کرده و می گوید که حاضر نیست هیچکدام را حتی برای لحظه‌ای از خودش جدا سازد. خالی از لطف نیست بدانید که این قهوه خانه که به نام چاه حاج میرزا برای نخستین بار در زمان صفویان ساخته شد، در ابتدا خسته خانه نام داشت زیرا مردم برای رفع خستگی به آنجا می‌آمدند ولی کم کم این سرا به سرای طوطی، چایخانه و قهوه خانه تغییر نام داد ولی محلی ها همچنان اینجا را به نام سرای حاج میرزا می‌شناسند .

آدرس: میدان امام، به سمت سر در قیصریه، سرای حاج میرزا، قهوه خانه حاج میرزا

رستوران شهرزاد اصفهان

این رستوران یکی از قدیمی ترین، بهترین و محبوب ترین رستوران های اصفهان است و در بین توریست ها شهرت زیادی پیدا کرده است. این رستوران به دلایل زیادی محبوب است: غذاهای خوشمزه و با کیفیت ایرانی، فضای داخلی رستوران که با کاشیکاری ها و نقاشی دیواری های قاجاری مزین شده اند و موقعیت خوب و مناسب آن در چهارباغ عباسی و نزدیک بودن به دیدنی های مشهوری مثل پل خواجو، زاینده رود و هتل عباسی. شیشه های رنگارنگ پنجره ها و آیینه کاری های بی نظیر و هنرمندانه، رستوران شهرزاد را به یکی از بهترین و محبوب ترین رستوران های اصفهان تبدیل کرده است.

آدرس: اصفهان، خیابان عباس آباد، رستوران شهرزاد

بریانی اعظم اصفهان

بریانی غذای اصیل و معروف اصفهانی‌ها است که خیلی هم طرفدار دارد. اگر گذرتان به اصفهان خورد و خواستید بریانی را تجربه کنید حتما به بریانی اعظم سری بزنید. با وجود شلوغ بودن بریانی اعظم اما غذا را به سرعت به شما تحویل می‌دهند. گول کوچک بودن غذا را هم نخورید چون به طور وحشتناکی آدم را سیر می کند.

آدرس شعبه 1: دروازه دولت، ابتدای چهارباغ پایین

آدرس شعبه 2: خیابان مسجد سید، جنب اداره پست

آدرس شعبه 3: خیابان کمال اسماعیل، جنب پمپ بنزین

آدرس شعبه 4: خیابان چهارباغ بالا، چهارراه نظر، جنب پمپ بنزین

رستوران خوان گستر اصفهان

خوان گستر نام مجموعه رستوران های موفقی است که چندین شعبه در شهر اصفهان دارد. یکی از شعبه های این رستوران در اصفهان سیتی سنتر و شعبه دیگر که شاید محبوبیت بیشتری هم داشته باشد در هتل جلفا و منطقه ارمنی نشین قرار گرفته است. این رستوران یکی از بهترین رستوران های اصفهان است و با دکوراسیون شیک و مجلل، فضای تمیز و دلپذیر، سرویس دهی عالی و صد البته غذاهای خوشمزه و لذیذ ایرانی مشتریان زیادی پیدا کرده است. در بین تمام غذاهای رستوران، چلوکباب کوبیده اش زبانزد خاص و عام است و به شما هم پیشنهاد می کنیم حتما امتحانش کنید. بخشی از این رستوران به صورت سلف سرویس است و انواع سالادها و غذاهای گیاهی را برای گیاه خواران و کسانی که دوست دارند غذایی غیرگوشتی بخورند ارائه می کند.

آدرس: اصفهان، خیابان حکیم نظامی، هتل جلفا، رستوران خوان گستر

رستوران آرک اصفهان

رستوران آرک یکی دیگر از بهترین رستوران های اصفهان است که در خیابان مشهور و باکلاس جلفا و در کوچه کلیسای وانک قرار گرفته است. به همین دلیل اکثر مسافران و توریست ها بعد از بازدید از کلیسای مشهور وانک برای غذا خوردن رستوران آرک را انتخاب می کنند. این رستوران با فضا و دکوراسیون سنتی و زیبایی که دارد محلی دلنشین و کاملا سنتی برای غذا خوردن به وجود آورده است که برای گردشگران خارجی بسیار جالب توجه است. اگر در فصل تابستان به این رستوران بروید می توانید در حیاط باصفا و دلباز آن بنشینید، در غیر این صورت فضای داخل رستوران فضایی دوست داشتنی برای غذا خوردن دارد. رستوران آرک یکی از لوکس ترین رستوران های اصفهان است و به همین دلیل هم قیمت غذاها نسبتا بالا و گران است.

آدرس: اصفهان، جلفا، کوچه کلیسای وانک، رستوران آرک

رستوران هرمس اصفهان

یکی از بهترین رستوران های ایتالیایی اصفهان که بیش از هر چیز به خاطر استیک های لذیذ و خوشمزه اش شهرت پیدا کرده است . و دکور و فضای زیبای آن لذت یک غذای خوب را برایتان چند برابر می‌کند .

آدرس: خیابان نظر میانی، کوچه کلیسا وانک، کوچه میدان جلفا

رستوران جارچی باشی اصفهان

یکی از باصفاترین و بهترین رستوران های اصفهان در یک حمام تاریخی و ۴۰۰ ساله قرار گرفته است. رستوران جارچی باشی داخل یک حمام سنتی واقع شده و در حین غذا خوردن می توانید از تماشای کاشیکاری های فیروزه ای و زیبا و صدای فواره های آب در حوض های سفالی لذت ببرید. علاوه بر این، چهارشنبه ها و شنبه ها شب و سه شنبه ها و جمعه ها ظهر اجرای موسیقی زنده هم در این رستوران برگزار می شود و صدای ساز ایرانی که لابلای این حمام تاریخی طنین می اندازد فضایی بسیار دلنشین و رویایی به وجود می آورد. در این رستوران می توانید انواع غذاهای خوشمزه ایرانی مثل انواع کباب و پلو و همین طور بریان مشهور اصفهان را سفارش بدهید.

آدرس: اصفهان، خیابان سپه، خیابان حکیم، کوچه هفتم (کوچه باغ قلندرها)، مجموعه تاریخی اقامتی ملک سلطان جارچی باشی

بهترین اقامتگاه های بومگردی اصفهان

بومگردی اصفهان

اقامتگاه بوم گردی آریو اصفهان

اقامتگاه بوم گردی آریو اصفهان دارای زمینی به مساحت 600 متر مربع و ساختمانی با قدمت بیش از 90 سال است که در سال 1397 پس از بازسازی، به عنوان اقامتگاه بوم گردی درجه یک به بهره برداری رسید. معماری ساختمان اقامتگاه بومگردی مربوط به دوره پهلوی است و شامل حیاط اصلی، ایوان، اتاق ها و حیاط خلوت می باشد. حیاط اصلی اقامتگاه بوم گردی آریو با 250 متر مربع مساحت، دارای فضای زیبا و قدیمی است که با وجود تخت های سنتی و حوض آب، فضایی خاطره انگیزی ایجاد کرده است. حیاط اصلی با چند پله به ایوان متصل شده است و تعداد 7 باب اتاق و کافی شاپ اقامتگاه آریو روی ایوان قرار گرفته اند . اقامتگاه آریو اصفهان در خیابان جهاد واقع شده است و از اماکن تاریخی اصفهان نظیر سی و سه پل، چهل ستون و باغ هشت بهشت فاصله ی حداکثر 3.5 کیلومتری دارد .

اقامتگاه بوم گردی نارگل اصفهان

اقامتگاه بوم گردی نارگل اصفهان متعلق به اواخر دوران صفویه و اوایل دوران قاجار است که قدمت آن به 300 سال پیش باز می گردد. این اقامتگاه در سال 1397 به بهره برداری رسید. اقامتگاه نارگل دارای 5 باب اتاق می باشد که 4 باب از اتاق ها در طبقه همکف و یک باب از اتاق ها در طبقه بالا قرار گرفته اند. موقعیت مکانی مناسب اقامتگاه بوم گردی نارگل، دسترسی به جاذبه های گردشگری شهر اصفهان نظیر سی و سه پل، عمارت عالی قاپو و کاخ هشت بهشت را با پیمودن حداکثر مسافت 3 کیلومتر امکان پذیر ساخته است. به دلیل حفظ معماری سنتی و القاء حسی نوستالژیک، اتاق های اقامتگاه بوم گردی نارگل فاقد تلویزیون، یخچال، حمام و سرویس بهداشتی هستند، حمام و سرویس بهداشتی ایرانی و فرنگی به صورت عمومی در محوطه اقامتگاه تعبیه شده است. همچنین یخچال به صورت عمومی در محوطه اقامتگاه وجود دارد که امکان استفاده از آن برای گردشگران فراهم شده است.

اقامتگاه بوم گردی آلمن اصفهان

اقامتگاه بوم گردی آلمن اصفهان با قدمت بیش از 100 سال، در سال 1395 به بهره برداری رسید. این اقامتگاه دارای 6 باب اتاق می باشد که اتاق ها در دور تا دور محوطه قرار گرفته اند. آلمن در زبان محلی به معنای آرمان و غایت آرزوست. اقامتگاه آلمن در شهر حسن آباد واقع است و فاصله آن تا مرکز شهر اصفهان، حدود 120 کیلومتر می باشد. گردشگران می توانند ضمن آشنایی با زندگی بومیان استان اصفهان، از جاذبه های گردشگری نظیر تپه های ماسه ای کویر خارا، آکواریوم مالواجرد، برج کبوتر، مجموعه گردشگری واحه و روستای تاریخی قورتان با پیمودن حداکثر مسافت 52 کیلومتر بازدید کنند. به دلیل حفظ معماری سنتی و القاء حسی نوستالژیک، اتاق های اقامتگاه بوم گردی آلمن فاقد تخت، تلویزیون، یخچال، حمام و سرویس بهداشتی هستند، حمام و سرویس بهداشتی ایرانی و فرنگی به صورت عمومی در محوطه اقامتگاه تعبیه شده است. همچنین یخچال به صورت عمومی در آشپزخانه اقامتگاه وجود دارد که امکان استفاده از آن برای گردشگران فراهم شده است.

اقامتگاه بوم گردی سرای سفیر اصفهان

اقامتگاه بوم گردی سرای سفیر اصفهان خانه ای متعلق به دوران پهلوی است که پیشینه آن به 80 سال پیش باز می گردد. این اقامتگاه دارای 7 باب اتاق است که اتاق ها در طبقه همکف پراکنده شده اند. در شهریورماه سال 1397، پس از اتمام عملیات مرمت و بازسازی، این مجموعه به بهره برداری رسید. گردشگران گرامی می توانند با طی کردن مسافت حداکثر 5 کیلومتر از اقامتگاه سرای سفیر، به جاذبه های گردشگری شهر اصفهان از جمله کاخ چهلستون، میدان نقش جهان و حمام تاریخی علی آقا دسترسی داشته باشند. برخی از اتاق های این اقامتگاه فاقد حمام و سرویس بهداشتی می باشند که بصورت عمومی در محوطه و ساختمان اقامتگاه تعبیه شده است.

چهره های سرشناس و معروف اصفهان

مشاهیر سیاسی اصفهان:

آیت الله دکتر بهشتی – رئیس دیوان عالی کشور

احمد جنتی – دبیر شورای نگهبان و رئیس مجلس خبرگان رهبری

محمد اسلامی – وزیر راه و شهرسازی دولت روحانی

علی اصغر بدیع زادگان – از بنیان گذاران سازمان مجاهدین خلق ایران

احمد خرم – وزیر راه و ترابری در دولت خاتمی

حاج میرزا سید یحیی دولت آبادی – از رجال سیاسی دوران مشروطیت

محمد تقی ریاحی – رئیس ستاد ارتش دکتر مصدق

مئیر عزری – سفیر و اولین نماینده سیاسی اسرائیل در ایران

محمد عطریانفر – عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی و معاونت سیاسی وزارت کشور در دوره عبدالله نوری

علاءالدین حسین خلیفه سلطان – وزیر دربار صفوی

علیرضا علی‌احمدی – وزیر آموزش و پرورش در دولت احمدی نژاد

سید محمد غرضی – وزیر نفت و وزیر پست و تلگراف و تلفن

سراج‌الدین کازرونی – وزیر مسکن و شهرسازی

مرتضی کیوان – از اعضای سرشناس حزب توده ایران

مهدی امیرشاه کرمی – موسس گروه مهدویون و مبارز سیاسی در دوران پهلوی

میرزا حسین اصفهانی – وکیل السلطنه شاه اسماعیل یکم

میرزا ملکم‌خان – بنیانگذار فراموشخانه ایران

محسن نوربخش – وزیر امور اقتصادی و دارایی در دولت هاشمی رفسنجانی

غلامرضا نیک‌پی – وزیر آبادانی و مسکن در دوران پهلوی

محمد یزدی – عضو شورای نگهبان

هنرمندان معروف اصفهان

محمود فرشچیان – نقاش و هنرمند اصفهان

حسن کسایی – استاد موسیقی و نی

همایون اسعدیان – کارگردان و فیلم نامه نویس

مهدی پاکدل – بازیگر تئاتر و تلویزیون

سروش صحت – بازیگر و کارگردان

جهانگیر فروهر – بازیگر سینما

محمدعلی کشاورز – بازیگر سینما و تئاتر

معین – خواننده پاپ

علیرضا افتخاری – خواننده سنتی

محمد اصفهانی – خوانندخ پاپ

زنان مشهور اصفهان:

شهلا شرکت – روزنامه نگار و فعال فمنیست ایرانی و مدیر مسئول نشریه زنان امروز

لیلا فروهر – خواننده پاپ و بازیگر سابق سینما

نقاط دیدنی اطراف اصفهان

چادگان

یکی از دیدنی های اطراف اصفهان که جزو قشنگ ترین جاهای آن محسوب می‌شود، چادگان است. این منطقه، دهکده ای توریستی است که در کنار سد چادگان و دریاچه پشت سد زاینده رود واقع شده و از آنجا که منطقه ای خوش آب و هوا، پر از باغ و دشت‌های سرسبز است طرفداران زیادی هم دارد .

وجود مجموعه تفریحی چادگان نیز که دارای سکوهای نشیمن خانوادگی، باشگاه سوارکاری، اسکله قایقرانی،زمین‌های ورزشی فوتبال، والیبال، بسکتبال، تنیس و پینگ پنگ، تله کابین و پیست‌های دوچرخه‌سواری، باند فرود هلکوپتر و پروازهای نمایشی، استخر، رستوران، چایخانه سنتی و مجموعه تجاری، چادگان را به جایی برای تفریح و خوشگذرانی تبدیل کرده است. روستای انالوجه و خانه معظم الملک میرپنج و خود دریاچه سد زاینده رود از دیگر دیدنی‌های چادگان است که باید دقایقی را کنارش نشست و خستگی ها را به در کرد .

مرنجان

مقصد شماره ۱ طبیعت گردی حرفه ای ها در اصفهان،‌ حتما کویر مرنجاب بوده که سرزمینی رویایی در نمک زارهای شمال شرقی اصفهان است. این کویر که یکی از دیدنی ترین کویرهای ایران پهناور به شمار می رود، از شمال به دریاچه نمک و از غرب به کویر مسیله، از جنوب شرقی به کوه های یخاب و لطیف، از شرق به کویر بندریگ، از شمال شرقی به پارک ملی کویر و از جنوب غربی به آران و بیدگل و کاشان محدود می گردد.

اگر تا کنون فرصت کویر گردی برای شما فراهم نشده است، توصیه می کنیم که از تورهای طبیعت گردی نصف جهان استفاده کرده و آفرود و سافاری کویر مرنجاب را در دستور کار قرار دهید. از بسیاری از شهرهای کشور، تور کویر مرنجاب در اختیار ایرانگردان قرار داد که ثبت نام در چنین تورهای هیجانی را توصیه می کنیم .

ورزنه

کویر ورزنه که از آن به عنوان نگین شرق اصفهان نیز یاد می کنند،‌ یکی دیگر از مقصدهای جذاب طبیعت گردی در اطراف اصفهان است. ورزنه، شهری است از توابع بخش بن رود اصفهان که دشتهای پهناور و خشک دارد. یکی از مقصدهای بوم گردی در اصفهان،‌ همین ورزنه است که امکان اقامت در خانه های محلی نیز برای شما فراهم است. بهترین فصل سفر به این مقصد طبیعت گردی در اصفهان، تا اوایل اردیبهشت است .

آبشار آبملخ

اگر فکر می کنید که اصفهان، آبشارهای زیبایی مانند لرستان و کردستان ندارد، سخت در اشتباه هستید! یکی از مهم ترین جاذبه های طبیعت گردی اصفهان را باید آبشار آب ملخ بدانیم که گویا در اثر سقوط تخته سنگ شکل گرفته و در شهرستان سمیرم قرار دارد. این آبشار را یکی از آبشارهای عجیب و خطرناک ایران می دانند .

درباره این شاهکار طبیعی نصف جهان آمده است که همچون یک آفت کش، می تواند ملخ ها را نابود کند و سبب مرگ آن ها شود. همین ویژگی خاص سبب شده تا گردشگران به سمت این مقصد آبشاگردی جذاب رهسپار شوند و از دیدن آن لذت ببرند .

خوانسار

شهرستان خوانسار کوهستانی و خوش آب وهوا است تا اصفهان ۱۶۰ کیلومتر و تا پایتخت ۳۸۰ کیلومترفاصله دارد. وجود طبیعت سرسبز وچشمه های فراوان آب و دشت های لاله واژگون و بهار و تابستان معتدل این منطقه را محل مناسبی برای سفرهای بهاری و تعطیلات قرار داده است . خوانسار باغ شهری است با کوچه باغ های دل انگیز ، در زمان شاه عباس صنایع کارگاهی در این شهر نیز رواج یافت و مدارس دینی رونق گرفت وکارگاههای چیت بافی و کوزه گری وپشم زنی و قالی بافی وعصارخانه ها نیز با رونق کسب وکار در این شهرتاسیس شد .

روستای ابیانه

آنچه امروز به نام ابیانه خوانده می شود روستای بکر و دست نخورده که معماری آن باخشت، گل، آجر و تیر چوبی ساخته شده و آنچه دارد طبیعت در اختیارش گذارده است. برای تماشای این دهکده تاریخی می بایست در مسیر جاده قدیم نطنز قرار بگیریم و در نزدیکی پل هنجن جاده ای فرعی به سمت غرب جدا می گردد که ما را به سوی دره ای سرسبز و با صفا می برد و رودخانه فصلی برزرود در آن جاری است. در امتداد این دره زیبا و دل انگیز پس از طی ۲۲ کیلومتر و گذر از روستای هنجن، یارند، کمجان، برز و طره به ابیانه می رسیم؛ این روستای شگفت انگیز با مناظر زیبا و دیدنی اش، با جلوه ای فاخر و اصیل از روزگارهای دور بردامنه های سربی رنگ کوه های کرکس ماوا گزیده است. مردم ابیانه باسنت های خود پیوندی دیرینه دارند و به همین خاطر آداب و رسوم پیشینیان خود را حفظ کرده اند؛ قدمت زبان آن ها به دوران هخامنشیان و ساسانیان باز می گردد و ولباس های زیبای زنان مربوط به زمان صفویه و لباس مردان شبیه به لباس سنتی بختیاری ها می باشد .

قمصر کاشان

این منطقه واقع در ۲۵ کیلومتری جنوب شرقی کاشان و از جمله مناطق ییلاقی و خوش آب وهوای اطراف کاشان می باشد. مراسم سنتی گلاب گیری که شهرت جهانی دارد در اردیبهشت ماه هر سال در قمصر بر پا می گردد .
در ۵ کیلومتری شمال قمصر و ۳۰ کیلومتری جنوب کاشان، در تنگنای رودخانه قمصر به طرف جلگه کاشان سدی موسوم به سد قمصر ساخته شده‌ است. تاریخ ساخت سد را به دوره سلطان جلال الدین ملکشاه سلجوقی (۴۸۵-۴۶۵ ه-ق) نسبت داده ‌اند.

سوغات اصفهان

سوغات اصفهان

گز

معروفترین سوغات اصفهان گز است. گز یک نوع شیرینی است که با گز انگبین یا ترنجبین شکر بادکا و مغز پسته، بادام، فندق یا گردو و سفیده تخم مرغ و گلاب ساخته می‌شود. در گز از هیچ ماده شیمیایی استفاده نمی‌شود .

پولکی

بعد از گز، یکی از معروف‌ترین شیرینی‌ها و سوغاتی های خوراکی اصفهان، پولکی است. این محصول نه فقط بین گردشگران، بلکه بین اهالی شهر هم بسیار محبوب است. پولکی از خانواده آب‌نبات است و چون ظاهری نازک و شفاف شبیه پولک دارد، به آن پولکی می‌گویند .

عسل فریدون شهر

شاید تا به حال نشنیده باشید که عسل تولیدی در فریدونشهر اصفهان، یکی از مرغوب‌ترین عسل‌های کشور است. یکی از دلایل مرغوبیت این عسل، تنوع گیاهی و وجود گیاهان دارویی متعدد در این شهر است. عطر و طعم این عسل بسته به اینکه زنبور از چه گیاهی تغذیه کرده باشد، متنوع است. گونه‌های متنوع عسل در شهرستان فریدونشهر عبارت‌اند از: عسل گون زرد، عسل زول و عسل قنقال .

صنایع دستی اصفهان

صنایع دستی اصفهان

خاتم کاری

خاتم کاری یکی از هنرهای اصیل و قدیمی اصفهان می باشد. در این هنر سطح اشیای گوناگون با مثلث های کوچکی آراسته می شود. در کار خاتم نقش های هندسی از مثلث های سه پهلو (متساوی الاضلاع) تشکیل شده است که از عاج، استخوان، چوب و مفتول برنج ساخته می شوند. این اشکال و نقش ها با ضخامت دو میلی متر در سطح خارجی یا سطح داخلی و خارجی اشیای مختلف چسبانده می شوند تا محصول آماده ی ارائه گردد .

مینا کاری

میناکاری یا میناسازی هنری پنج هزارساله در ایران است که برای آراستن زیورآلات، اشیای تزئینی، درها و پنجره ها و ظروف از آن استفاده می شود . امروزه از این هنر بیشتر برای تزئین مس استفاده می کنند اما بر روی طلا و نقره نیز قابل انجام می باشد. از ترکیب اکسیدهای فلزات و چند گونه نمک در مجاورت حرارت ۷۵۰ تا ۸۵۰ درجه سانتی گراد، مینا شکل می گیرد و رنگ‌ها در طول زمان و بر اساس دما به وجود می‌آیند. محصولات این هنر در بسیاری از نقاط ایران تولید می شوند اما اصفهان کانون تولید میناکاری ایران به شمار می رود و استادان برجسته‌ای در این زمینه در خود جای داده است .

قلم زنی

یکی از پر رونق ترین رشته های صنایع دستی اصفهان قلم زنی است که محصولات نقره ای، مسی و برنجی را با نقوش خاصی می آراید. هنرمندان با ابزاری خاص و وارد کردن ضربات بر روی سطوح مختلف نقش گل و مرغ‌، اشعار زیبای فارسی و یا آیات و احادیث را حک می کنند تا زیبایی محصولات خود را به رخ بینندگان بکشند .

فیروزه کوبی

فیروزه کوبی نام یکی از هنرهای رایج در اصفهان می باشد که هنرمندان معدودی به خلق آثار در آن مشغولند. استادکاران به وسیله ی این هنر جواهرات و ظروفی مانند بشقاب، لیوان، گلاب پاش و .... را با سنگ فیروزه آراسته می کنند. در این هنر قطعه‌های کوچک سنگ فیروزه به حالت موزاییکی بر سطح ظرف‌ها، زیورآلات و اشیای تزئینی می نشانند. این کار بر روی سطوح مسی، برنجی، نقره، ورشویی و یا برنزی انجام می گیرد .

معرق کاری

معرق کاری هنر ایجاد نقش بر روی چوب است که از دوربری و تلفیق چوب های رنگی و مصالح دیگر مثل فیبر، خاتم، فلز و صدف بر روی زمینهای از چوب یا رنگ پلی استر انجام می شود .

سابقه ی هنر معرق کاری به قرن ششم هجری و دوره سلجوقی باز می گردد. این هنر در آغاز برای تزیین سطح میز، بوفه و در به کار گرفته شد و تنها نقشهای اسلیمی با 5 رنگ چوب آبنوس، فوفل، گلابی، سنجد و توت مورد استفاده قرار گرفت. امروزه این هنر هنوز هم مورد توجه بسیاری از علاقه مندان است و استادکاران نیز به تولید محصولات آن اشتغال دارند .

نقره و میله کاری

زیورآلات نقره نیز در اصفهان طرفداران خاص خود را دارند. در این میان هنر ملیله کاری با نقره نیز رواج بسیار دارد. این هنر محصول کار با مفتول های طلا ، نقره و مسی است که با صرف وقت و دقت فوق العاده به صورتی کاملا هنرمندانه بر روی قالب محصول مورد نظر به صورت طرح های سنتی و طرح‌های اسلیمی در هم تنیده می شوند و به شکل ظروف و یا اشیای تزیینی در می آیند .

گلابتون سازی

هنر گلابتون سازی، تولید نوعی نخ از تركیب طلا، نقره و ابریشم است که در رودوزی های سنتی، بافت پارچه های ابریشمی و زرباف، تهیه ی قالی ها و گیم های گرانقیمت و تولید یراق مورد استفاده قرار می گیرد. این نخ در مركز از جنس ابریشم می باشد و توسط یك نوار باریك از جنس طلا و نقره با روكش طلا به صورت مارپیچ وار و بسیار منظم روكش می شود .

شهرهای خواهر خوانده اصفهان

اصفهان تاکنون با ۱۷ شهر، پیمان خواهرخواندگی امضا کرده است:

شیان چین – از 7 می 1989

کوالالامپور مالزی – از 23 ژوئن 1997

فلورانس ایتالیا – از 13 سپتامبر 1998

یاش رومانی – از 10 می 1999

بارسلون اسپانیا – از 14 ژانویه 2000

ایروان ارمنستان – از 27 آوریل 2000

کویت کویت – از 19 ژوئن 2000

فرایبورگ آلمان – از 27 اکتبر 2000

هاوانا کوبا – از 8 مارس 2001

لاهور پاکستان – از 24 ژوئیه 2004

داکار سنگال – از 25 نوامبر 2009

بعلبک لبنان – از 5 اکتبر 2010

سنت پیترزبورگ روسیه – از 11 اکتبر 2014

نیشابور ایران – از 19 می 2015

یزد ایران – از 22 نوامبر 2015

تبریز ایران – از 22 نوامبر 2015

گیونگجو کره جنوبی – از 2016

حیدرآباد هند – از 2016

کیوتو ژاپن – از 2016

اوسان کره جنوبی – از 2016

همچنین دانشگاه سئول با دانشگاه اصفهان نیز در سال 2016 پیمان نامه خواهرخواندگی امضا کردند

نظرات (0)

هنوز نظری ارسال نشده است

دیدگاه خود را بیان کنید

  1. ارسال دیدگاه به عنوان مهمان عضویت یا ورود به حساب کاربری.
0 کارکترها
پیوست (0 / 3)
انتشار موقعیت
کد تصویری را وارد کنید